(VNGL – Thời sự). Sáng 22.6, tại Trung tâm Quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành, UBND tỉnh Gia Lai phối hợp với Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội), Viện Harvard-Yenching, Viện Viễn Đông Bác cổ Pháp (EFEO) và Trung tâm ICISE đồng tổ chức khai mạc Hội thảo Khoa học Quốc tế “Kết nối vùng cao: Miền Trung trong quá trình kiến tạo Việt Nam toàn cầu”.
Hội thảo diễn ra từ ngày 22 đến 25.6 trong khuôn khổ Năm Du lịch Quốc gia – Gia Lai 2026, thu hút hơn 60 nhà khoa học, chuyên gia đến từ 11 quốc gia tham dự. Các đại biểu hoạt động trong nhiều lĩnh vực như khảo cổ học, sử học, nhân học và các ngành khoa học liên quan.
Theo ban tổ chức, hội thảo tập trung thảo luận nhiều vấn đề quan trọng về lịch sử, văn hóa và các mạng lưới kết nối giữa miền Trung với vùng cao Tây Nguyên qua các thời kỳ. Nội dung nghiên cứu trải dài từ thế kỷ VIII dưới thời Champa, qua thời các Chúa Nguyễn, vương triều Nguyễn, thời kỳ Pháp thuộc đến thế kỷ XX và hiện nay.
Các phiên thảo luận cũng làm rõ vai trò của hệ thống sông ngòi, các tuyến giao thông đường bộ trong việc thúc đẩy giao lưu thương mại, văn hóa giữa cư dân vùng cao và cư dân ven biển thông qua các trung tâm chính trị và cộng đồng thương mại. Bên cạnh đó là những nghiên cứu về thiết chế Nguồn, quan hệ thượng nguồn – hạ lưu, tôn giáo, bản sắc văn hóa và những chuyển biến của khu vực trong dòng chảy lịch sử.
Đáng chú ý, nhiều nghiên cứu chuyên sâu về Gia Lai và Tây Nguyên được giới thiệu tại hội thảo, như hành trình 50 năm tìm kiếm dấu tích thôn An Khê xưa, quá trình biến đổi lịch sử của vùng đất này cũng như vai trò của không gian sinh thái giao thoa và nguồn sản vật Tây Nguyên trong các sự kiện lịch sử lớn, trong đó có phong trào Tây Sơn.
Thông qua 12 phiên thảo luận chuyên đề, một phiên bàn tròn tổng kết cùng chương trình khảo sát thực địa, hội thảo giới thiệu những kết quả nghiên cứu mới nhất về lịch sử, văn hóa và các mối liên hệ giữa miền Trung với Tây Nguyên qua nhiều thời kỳ. Đồng thời, các tham luận cũng mang đến những cách tiếp cận liên ngành và góc nhìn đa chiều về vai trò của miền Trung trong các mạng lưới giao lưu khu vực và toàn cầu, góp phần làm sáng tỏ vị trí của vùng đất này trong tiến trình lịch sử Việt Nam và thế giới.
PHI NGUYỄN
