(VNGL – Thời sự). Chiều 5.11, tại phường Quy Nhơn, UBND phường tổ chức Hội thảo “Bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội truyền thống trên địa bàn phường Quy Nhơn – Thực trạng, giải pháp và định hướng phục dựng”.
Dự hội thảo có ông Võ Hoàng Bình, Phó Trưởng ban Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy; ông Phan Tuấn Hoàng, Phó Chủ tịch Thường trực UBND phường Quy Nhơn cùng đại diện lãnh đạo các phòng chức năng; đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành, các nhà nghiên cứu văn hóa, nghệ nhân, người thực hành di sản và đại diện cộng đồng dân cư trên địa bàn phường Quy Nhơn.
Lễ hội truyền thống là bộ phận quan trọng của di sản văn hóa phi vật thể, kết tinh lịch sử hình thành cộng đồng, đời sống tín ngưỡng, phong tục, tập quán và những giá trị tinh thần được trao truyền qua nhiều thế hệ. Việc bảo tồn, phục dựng lễ hội không chỉ góp phần gìn giữ các nghi lễ, sinh hoạt văn hóa dân gian mà còn củng cố sự gắn kết cộng đồng, giáo dục truyền thống và phát huy bản sắc văn hóa địa phương.
Tại hội thảo, các đại biểu tập trung trao đổi, đánh giá giá trị lịch sử, văn hóa, tín ngưỡng và thực trạng duy trì Lễ hội Cầu ngư, Lễ Khai ấn, Ban ấn Đền Trần, đồng thời nhận diện những vấn đề đặt ra trong công tác bảo tồn, phục dựng hai lễ hội này trên địa bàn phường.
Nhiều ý kiến tâm huyết của các nhà nghiên cứu, nghệ nhân và người thực hành di sản đã đề cập đến trình tự nghi lễ, không gian, thời gian tổ chức; việc sưu tầm, hệ thống hóa các bài văn tế, nghi thức truyền thống, nghệ thuật diễn xướng dân gian, cũng như giải pháp trao truyền di sản cho thế hệ trẻ. Các ý kiến đều nhấn mạnh yêu cầu phải phân định rõ những giá trị cần bảo tồn nguyên trạng, những nội dung có thể phục dựng trên cơ sở tư liệu và những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu, thẩm định.
Đặc biệt, công tác phục dựng phải bảo đảm tính xác thực, tôn trọng bản sắc và tính thiêng của di sản; không tùy tiện bổ sung, sân khấu hóa nghi lễ hoặc thương mại hóa lễ hội. Việc sưu tầm, đối chiếu, lưu trữ tư liệu cũng cần được chú trọng, từ văn bản, hình ảnh, hiện vật, bài văn tế đến lời kể, ký ức của người cao tuổi và tri thức của nghệ nhân. Qua đó, từng bước xây dựng cơ sở khoa học vững chắc cho việc bảo tồn, phục dựng, tránh làm sai lệch những giá trị truyền thống.
Các ý kiến tại hội thảo sẽ được UBND phường Quy Nhơn tổng hợp, tiếp thu, phân loại theo từng lễ hội và nhóm nội dung; đồng thời tiếp tục phối hợp với các cơ quan chuyên môn, nhà nghiên cứu, nghệ nhân và cộng đồng rà soát, xác minh tư liệu, hoàn thiện phương án bảo tồn, phục dựng.
Hội thảo là dịp để địa phương nhìn nhận toàn diện hơn về giá trị di sản lễ hội, phát huy vai trò chủ thể của cộng đồng trong gìn giữ và trao truyền văn hóa truyền thống. Qua đó, hướng đến việc duy trì các lễ hội một cách bài bản, bền vững, vừa bảo đảm tính nguyên gốc, vừa đáp ứng yêu cầu phát huy giá trị di sản trong đời sống đương đại.
PHI NGUYỄN
